صفحه اصلی / تئاتر / نمایشنامه “مه” خوانش شد /وقتی به جای نقد خوانش بحث های تئوری سر می گیرد
طراحی سایت در مشهد

نمایشنامه “مه” خوانش شد /وقتی به جای نقد خوانش بحث های تئوری سر می گیرد

گروه فرهنگی – سرویس تئاتر : شنبه های خوانش   امروز با خوانش نمایشنامه «مه» از یوجین اونیل پیگیری شد. فرزاد علوی کارگردانی این خوانش را بر عهده داشت. همچنین معین محب علیان مترجم این نمایشنامه بود.

این برنامه که در تالار عروسکی مجمتع امام رضا (ع) برگزار شد با استقبال نسبتا خوبی مواجه شد. در این خوانش محسن محمدی و فرزاد علوی به عنوان خوانشگر حضور داشتند. همچنین معین محب علیان نقش اکت خوان را بر عهده داشت.

پس از خوانش این نمایشنامه جلسه نقد و بررسی  با حضور کارگردان، مترجم و حسین وحدتی به عنوان منتقد برگزار شد.

گفتنی است این نمایشنامه داستانی را روایت می کند که یک تاجر و شاعر در شرایطی در کنار یکدیگر قرار گرفته و در مه گرفتار شده اند و منتظر یک نجات بخش هستند. این نمایشنامه به گفت و گو و کشمکش بین این دو تن می پردازد و رفت و برگشت های جذابی را برای مخاطب ارائه می کند.

1

 در جلسه نقد و بررسی فرزاد علوی به عنوان کارگردان در ابتدای جلسه اظهار نظر عجیبی را مطرح کرد که اکثر حضار و منتقد برنامه با آن مخالفت کردند. اظهار نظری که کل بحث را عوض کرد و مدت زمان زیادی از جلسه را به خود اختصاص داد.علوی معتقد بود که لفظ کارگردان برای خوانش معنا ندارد و در خوانش همه افراد کارگردان هستند.

بخشی از سخنان فرزاد علوی به عنوان کارگردان این خوانش به شرح ذیل است:

  کارگردانی برای کار صحنه معنا پیدا می کند و در خوانش معنایی ندارد.کارگردان در صحنه به حرکات توجه می کند و نقش خود را نشان می دهد. اسم کارگردان برای خوانش بزرگ است و ما با دادن چنین القابی انتظارات را بالا می بریم. ما باید دنبال یک واژه تقلیل یافته تری از کارگردان باشیم. ما در زبان فارسی تعریف درستی برای معانی مختلف نداریم و پیشینه نمایشنامه خوانی مربوط به غرب است و همینکه ما دور هم جمع می شویم و بتوانیم درست از روی یک نمایشنامه بخوانیم کافی است. زیرا خواستگاه این متون غرب است و ایران پیشینه ای در این زمینه ندارد.

2

 وی ادامه داد : حتی تحلیل متن کار گروهی است. من هم امروز پیشنهاد دادم بچه ها بر روی زمین بنشینند و خوانش را انجام بدهند و این هم به این دلیل بود که خواستم راحت بنشینیم تا متن را در این فضا، راحت تر به مخاطب تفهیم کنیم.

 نظرات فرزاد علوی واکنش حضار و منتقد برنامه و حتی مترجم را نیز در برداشت.

یکی از حضار در همین زمینه گفت:کارگردانی تئاتر و خوانش مشترکات زیادی دارد و قطعا نام کارگردان برای خوانش مناسب است. وقتی برای ارائه متن خوانش صورت می گیرد بحث جدایی دارد، اما وقتی برای مخاطب خوانش ارائه می شود باید این خوانش جذاب صورت بگیرد و اینجاست که قطعا نقش کارگردان مشخص می شود. همچنین ما برای نمایش رادیویی هم که به دور از اجرای صحنه است لفظ کارگردان را داریم و این یک موضوع مرسوم است.

3 حسین وحدتی منتقد برنامه هم مخالفت خود را با نظر فرزاد علوی پنهان نکرد.

حسین وحدتی در همین زمینه گفت : برخی از افراد از طریق معلق گذاشتن تعریف می خواهند تا از بار مسئولیت کارگردانی شانه خالی کنند. در واقع کارگردانی در اجرا و خوانش مشترکات زیادی دارد. انتخاب بازیگر، هدایت بازیگر و انتخاب موسیقی از جمله موارد مورد اشتراک است. ما حتی اگر اسم کارگردان را برای خوانش عوض کنیم، کارکرد آن فرد عوض نمی شود.

6

 یکی دیگر از حضار در واکنش به گفته های کارگردان گفت : اینکه امروز کارگردان می گوید من به بچه ها گفتم تا روی زمین بنشینند و اجرا کنند بسیار کار نامناسبی بود. دلیل این امر هم این است که دید ما کور شد و ما نتواسنتیم بازیگران را درست ببینیم. در خصوص این مسئله هم که ایشان می گویند چون خوانش از غرب آمده پس همین که دور هم بنشینیم و بخوانیم خوب است باید گفت که اصلا این چنین نیست. فوتبال هم از غرب آمده پس ما باید بگیم به هیچ چیز از آن کار نداشته باشیم. در حالی که در همین فوتبال پول های زیاد جا به جا می شود.

 در ادامه معیین محب علیان به عنوان مترجم هم مخالفت خود را با نظر فرزاد علوی اعلام کرد.

5

محب علیان گفت : من با نظر فرزاد علوی موافق نیستم. مهمترین اتفاق در کارگردانی نمایشنامه خوانی تحلیل است و باید برای آن نشانه ها را ابتدا بفهمیم.

محب علیان در ادامه به اونیل نویسنده نمایشنامه اشاره کرد و افزود : اونیل در طول عمرش جوایز بسیاری را از آن خود کرد. آثار زیادی دارد که ما برخی از آنها را ترجمه کردیم. آثاری همچون گوریل پشمالو، روغن نهنگ، بستنی فروش می آید و همه فرزندان خدا بال دارند که ترجمه شده اند.در خصوص نمایشنامه “مه” هم بگویم که اونیل این اثر  را در اواخر عمرش نوشته است و من پس از خواندن این نمایشنامه اشتراکات زیادی بین این اثر و هنجارهای جامعه خودی پیدا کردم. اونیل در این نمایشنامه حتی نمی خواهد بین تاجر و شاعر قضاوت کند و قضاوت بر عهده مخاطب است.

4

 حسین وحدتی و معیین محب علیان در ادامه به کشمکش جذاب در نمایشنامه اشاره کردند که در این بین وحدتی معتقد بود که این کنش خیلی در اجرا امشب دیده نشد. محب علیان هم معتقد بود که اصل نمایشنامه با کنش بسیاری همراه بوده و او صد در صد به متن وفادار بوده  است.

  به نظر می رسد این خوانش در مقابل سایر خوانش هایی که امسال در مشهد دیدیم بسیار خوانش ضعیفی بود و این مسئله را حضار و حتی منتقد به شکل های مختلفی بیان کردند. فرزاد علوی که حتی برای خود شان کارگردانی قائل نبود خواسته یا ناخواسته توانست بحث را منحرف کند و به جای نقد خوانش، همه درگیر تعریف بشوند تا اصل خوانش نقد نشود. اتفاقی هم که درنهایت افتاد و بخش زیادی از زمان جلسه به بحث های تئوری و نظری اختصاص یافت و بسیار کم به موضوع نقد خوانش توجه شد.

7 از حسین وحدتی به عنوان دبیر جلسه انتظار می رفت تا از وجود چنین فضایی جلوگیری کند و به قول خودش نگذارد تا برخی با معلق گذاشتن تعاریف از زیر مسئولیت شانه خالی کنند.

 

طراحی سایت در مشهد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *