به وب سایت خبری مشهد تریبون خوش آمدید
امروز : شنبه 30 تیر 1397
اینجا تریبون شهر مشهد است/ برای تبلیغات و اسپانسرینگ همین حالا تماس بگیرید.

یادداشت: مدیریت شهری و حقوق شهروندی اصل محروم مانده در مدیریت های محلی

کد خبر: 26980 - 28 بهمن, 1396

امروزه با توسعه شهرنشینی و تبدیل شدن روستاها به شهرها مفاهم جدیدی وارد عرصه زندگی مردم شده است که مهترین آنها حقوق شهروندی است.
بحث حقوق شهروندی آنقدر مورد اهمیت است که یکی از اساسی ترین فعالیت های دولت تدبیرو امید را به این امر اختصاص داد و منجر به تدوین سند حقوق شهروندی گردید تا بعنوان یک سند مصوب هیات وزیران منشور عملکردی دولت باشد. اما سوال اینجاست چرا مردم احیای حقوق شهروندی را فقط وظایف مقابل دولت ها می بینند، با اینکه حقوق شهروندی در گام اول باید متوجه مدیریت های محلی و حقوق دولت شهرها نسبت به مردمان شهرباشد، که در راستای حقوق شهری تعریف می شود. به نظر مي رسد، نخستين پاسخي كه از يك حقوقدان در مورد تعريف حقـوق شـهري مـيشـنويم،
چنين مضموني را در بر گيرد: حقوق شهري، شاخهاي از حقوق عمومي و تنظيم كننـده روابـط شـهروندان و مـديران شهري است. در تعريفي خاص تر، شايد اصطلاح مزبور را به مجموعه قـوانين و مقرراتـي اطـلاق كننـد كـه روابـط شهروندان با ادارات شهر و نهادهاي ذي مدخل در امر محلي و شهري را تنظيم نموده و حقوق و تكـاليف نـاظر بـر شوراها، شهرداري ها و ساير ادارات شهري را تبيين مي كند. اما پس از اندكي تأمل چنـين مـي نمايـد كـه اصـطلاح حقوق شهري بيشتر ناظر به حقوق در معناي اعم خود يعني Rights است و ايـن اصـطلاح را بايـد تحـت عنـاويني چون Rights Urban يا City the to Right مورد شناسايي، بررسي و مطالعه قرار داد. آنگاه، بخشي از اين حقوق كه ناظر به ضمانت اجرايي آن است، زير عنوان قوانين، مقررات و ضوابط شهري يا همـان Law Urban قـرار مي گيرد كه باز قسمتي از آن نيز در حوزه حقوق شهرداري يا Law Municipal مي باشد. پس حقوق شهري از آنجا كه شاخه تنومندي از حقوق عمومي است، با حقوق به معناي عام آن سـر و كـار دارد و حقـوق بـه مثابـه قـوانين و مقررات را تنها براي ضمانت اجرايي به خدمت مي گيرد،برخی ديگرحقـوق شـهري را عبارتست از مجموعه قوانين و مقررات ناظر بر اجراي نظامات شهري و منطقه اي جهت تامين نيازمنديهاي مشـترك محلي از طريق ايجاد اداره و موسسات عمومي می دانند. حقوق شهري كه موضوع آن روابط مردم شهر با شهرداري، حقوق و تكاليف آنهـا در برابـر يكـديگر و اصـول و هدفها و وظايف و روش انجام آنها و همچنين نحوه اداره امور شهر و كيفيت نظارت شهرداري بر رشـد مـوزون و هماهنگ شهر است را مي توان به عنوان يكي از شاخه هاي منشـعب از حقـوق اسـاس اداري و جـزء زيـر مجموعـه حقوق داخلي محسوب نمود. رشته حقوقي جديدي است كه در دسته بنديهاي كلاسيك، رشته هاي حقـوقي پـيش بيني نشده است. در مقابل اين تقسيم بندي كلاسيك، امروزه با توجه به كاربرد قواعد حقوقي، تقسيم بنـدي ديگـري مطرح شده است، حقوق شهري در اين دسته بندي كلاسيك قابل شناسايي است. اين دسته بندي بـه مـوازات دسـته بندي كلاسيك ميباشد.

حقوق شهري، مجموعه قوانين، قواعد و مقرراتي است كه روابط شهروندان با ادارات شهر و نهادهاي ذي مـدخل در امر محلي و شهري را تنظيم نموده و حقوق تكاليف ناظر بر شوراها، شهرداريها و ساير ادارات شـهري را تبيـين ميكند.

یقینا قوانين و مقررات شهري را مي توان به عنوان يكي از مهم ترين نقاط اتصال بين مديريت شهري و شهروندان قلمداد نمود .به تعبيـر بهتر بازيگران عناصراصلي مديريت شهري در پرتو قوانين و مقررات شهري ضمن تعريف نقش براي خود و سايراعضـا مـي تواننـد شهروندان را در اداره امور مشاركت دهند و مفهوم شهروندي را محقق سازند.
شاید بتوان به صراحت بیان نمود خیل عظیمی از ارتباط مردم با حوزه های مدیریت های محلی است چرا که مدیریت های محلی خدمات رسان هستند و مدیریت های ملی نظارت کننده و سیاست گذار می باشند.

باید اگاهی مردم از حقوقی که خود نسبت به دستگاه ها دارند و همیچنین حقوقی که دستگاه ها نسبت به خود دارند فراتر گردد، شهروندان باید به خوبی وظایف دستگاه ها را بدانند تا به راحتی بدانند برای حل مشکلاتشان به چه بخشی باید مراجعه کنند.

متاسفانه اکثر شهرواندان از این امور مطلع نیستند همانگونه که خیلی از مردم شریف ما همه چیز را از دولت می خواهند و فکر میکنند دولت همه امور را در دست دارد در مدیریت های محلی نیز فکر می کنند شهرداری ها مسلط به همه امور هستند که اینطور نیست، متاسفانه در این ایران شهرداری ها حداقلی ترین امور مجریه شهری را عهده دار هستند اما مردم بیشتر سهم را برای آنها قائل هستند در امور شهری که این نیز نیازمند اگاهی رساندن صحیح تر رسانه ها و روابط عمومی ها به مردم می باشد.

نقش شوراهای اجتماعی محلات در معرفی این حقوق و آگاهی مردم به قوانین و سلسله مراتب و سازمانها بسیار حائز اهمیت است که باید بیشتر به آن توجه شود.

انشاالله در آینده گروه های بیشتری به مقوله مدیریت شهری اهمیت دهند تا مردم نیز اگاهی بیشتری کسب نمایند.

محسن قدیمی باقراباد
کارشناس علوم سیاسی

مطالب بيشتر

بدون نظر